Oud-president Colombia biedt excuses aan voor executies door leger

De Colombiaanse oud-president Juan Manuel Santos heeft vrijdag zijn excuses aangeboden en vergiffenis gevraagd voor de duizenden buitengerechtelijke executies waaraan het Colombiaanse leger zich schuldig maakte tijdens zijn ambtstermijn als minister van Defensie.

Santos, die in 2016 de Nobelprijs voor de Vrede kreeg voor zijn rol in het sluiten van een vredesakkoord met de rebellenbeweging FARC, was defensieminister van 2006 tot 2009. De oud-president (2010-2018) vroeg de nabestaanden van de slachtoffers om vergiffenis tijdens een getuigenis voor een waarheidsvindingscommissie die met het vredesakkoord in het leven is geroepen.

Santos getuigde daar vrijdag over het zogeheten valsepositievenschandaal. Soldaten vermoordden volgens gerechtelijke bronnen minstens 6.402 burgers, die achteraf werden geregistreerd als guerrillastrijders om premies op te strijken. Slachtoffers werden na hun dood onder meer verkleed als guerillastrijders of er werden wapens naast hun lichamen gelegd. De buitengerechtelijk executies gebeurden tussen 2002 en 2008, tijdens de ambtstermijn van toenmalig president Alvaro Uribe.

Onuitwisbare smet

Het schandaal rond

de moorden kwam aan het licht toen Santos nog minister van Defensie was. "Het hoofdstuk van de valse positieven is een van de pijnlijkste momenten in mijn publieke leven en is een onuitwisbare smet op de eer van het leger", aldus Santos. Hij zei te betreuren dat moeders hun kinderen zijn verloren als gevolg van de praktijken van het leger. Die waren het gevolg van het beleid van Uribe, dat het leger aanmoedigde om zoveel mogelijk rebellen te doden. Volgens Santos zouden ook de strijdkrachten om vergeving moeten vragen.

"Dit had nooit mogen gebeuren", aldus de berouwvolle president. "Ik erken dat en vraag vanuit het diepste van mijn ziel om vergiffenis aan alle moeders en hun families, slachtoffers van deze gruwelen." Santos zei dat hij de geruchten omtrent het schandaal niet kon geloven toen hij ze voor het eerst hoorde. Toen die in een intern onderzoek werden bevestigd, was hij verbijsterd,

getuigde hij voor de waarheidsvindingscommissie. Santos is de derde oud-president die is verschenen voor de waarheidsvindingscommissie, waarvan het mandaat eind dit jaar afloopt. Of zijn voorganger Uribe, een fel tegenstander van het vredesakkoord, ook nog gaat getuigen is vooralsnog onduidelijk.