De erfenis van Roemer: het gezicht van stabiliteit na de storm

Toen Maurice Roemer op 22 februari 2020 werd beëdigd als governor van de Centrale Bank van Suriname (CBvS), erfde hij geen instituut maar een puinhoop. Zesenhalf jaar later stond de president van De Nederlandsche Bank in de Royal Ballroom van Torarica en noemde de stappen van de Surinaamse moederbank een positieve ontwikkeling. Tussen die twee momenten ligt het verhaal van hoe een instituut zijn geloofwaardigheid terugkocht: langzaam, stil en zonder veel applaus.

De storm

De jaren 2019 en 2020 waren de donkerste in de moderne geschiedenis van de CBvS. In februari 2019 werd governor Glenn Gersie onverwacht ontslagen. Zijn opvolger Robert van Trikt trad per 1 maart 2019 aan en werd nog geen jaar later weggestuurd, nadat de leiding van de Bank zelf het Openbaar Ministerie om onderzoek had gevraagd naar mogelijke onrechtmatige handelingen. Rondom hem en toenmalig minister

van Financiën Gillmore Hoefdraad ontvouwde zich een reeks affaires die het vertrouwen in de moederbank tot op het bot aantastten.

Wat er die maanden verloren ging, was niet alleen geld. Het was iets kostbaarders: het geloof dat de Centrale Bank een instituut is dat boven de politiek staat.

In die context werd Roemer voorgedragen — niet door een partij, maar met consensus van de Surinaamse Bankiersvereniging, de VSB en de ASFA. De voormalige directeur van Self Reliance en president-commissaris van Hakrinbank aanvaardde een functie die een van de betrokkenen destijds nuchter omschreef als op dat moment weinig aantrekkelijk. Bij zijn benoeming sprak Roemer zelf niet over ambitie maar over herstel: het terugwinnen van vertrouwen.

Wat er sindsdien is gebouwd

Het gemakkelijkste oordeel over een centrale bankier is het cijfer. En

dat cijfer is er.

De inflatie daalde van ongeveer 60 procent in 2021 naar ongeveer 10 procent nu. Voor een land dat gewend was geraakt aan koersschokken en lege schappen is dat geen statistiek maar een ervaring: prijzen die zich weer laten voorspellen.

Minder zichtbaar, maar structureel belangrijker, is wat eronder ligt. De stopzetting van monetaire financiering werd geformaliseerd. De Bank adopteerde een actieplan voor governancehervormingen. En in 2022 kwam de nieuwe Centrale Bankwet tot stand, die de onafhankelijkheid van de CBvS wettelijk verankert en de benoemingstermijn van de governor verlengde van vijf naar zeven jaar. Sinds 2020 werken de CBvS en DNB samen in verschillende trajecten gericht op institutionele versterking.

Dit is het echte werk van een centrale bank: niet spectaculair, wel onomkeerbaar.

Het externe oordeel

Op donderdag 20 augustus 2026 sprak DNB-president Olaf Sleijpen op uitnodiging van de CBvS in Paramaribo over het belang van onafhankelijke centrale banken in een instabiele wereld. Zijn kernboodschap: De onafhankelijkheid van een centrale bank moet steeds opnieuw worden verdiend en verdedigd.

Sleijpen noemde de Centrale Bankwet 2022 een goede zaak en wees op de daling van de inflatie als positieve ontwikkeling. De Ware Tijd schreef dat hij zich lovend toonde over de stappen die de CBvS in de afgelopen periode heeft gezet. Hoogleraar Monique Veira en districtssecretaris Brigitte Willems van Para behoorden tot de aanwezigen die de lezing waardeerden; Willems merkte op dat de Surinaamse centrale bank een compliment kreeg dat gekoesterd moet worden.

Het bewijs dat het herstel echt is, ligt in de wetten, de kaders en de werkwijzen die blijven bestaan wanneer de governor vertrekt.

De open vraag

Precies daar wringt het.

Roemer werd door de vorige regering herbenoemd tot 2032. Bij de coalitievorming werd de governorspost tegelijk besproken als een positie die politiek verdeeld kon worden. President Jennifer Simons liet in 2025 weten dat er geen plannen zijn om Roemer te vervangen. In mei 2026 ontsloeg de regering wel de voltallige, zevenkoppige Raad van Commissarissen van de Bank, zonder daarvoor een concrete reden op te geven.

Sleijpen zei het in Torarica op zijn manier: sterke wetten zijn een eerste verdedigingslinie, maar papier is geduldig. Wat er daarnaast nodig is, zijn bestuurders die hun rug recht houden onder druk van buiten.

Waarom dit nu telt

Suriname staat aan de vooravond van olie-inkomsten die alles kunnen veranderen — ten

goede of ten kwade. Sleijpen wees niet toevallig naar de Nederlandse jaren zestig en zeventig, toen aardgasbaten werden omgezet in consumptie en uiteindelijk in inflatie, een verzwakte concurrentiepositie en werkloosheid. De term die daaruit voortkwam, Dutch disease, is inmiddels een waarschuwing voor elk klein land met een grote vondst.

De enige verdediging daartegen is institutioneel. Een centrale bank die nee kan zeggen. Een langetermijnvisie die een regeerperiode overleeft.

De erfenis van Maurice Roemer is dan ook niet dat hij de inflatie omlaag bracht, hoe belangrijk dat ook is. Het is dat hij het ambt van governor heeft teruggegeven aan het instituut, na een periode waarin de functie het onderwerp was geworden in plaats van de instantie. Hij is, in een tijd waarin Suriname dat nodig heeft, het gezicht van stabiliteit.

De vragen die daarop volgen, zijn niet aan hem gericht maar aan

het land:

Wat gebeurt er wanneer Roemer afzwaait? Wordt de volgende governor een politieke benoeming?

Zal die stabiliteit een structuur blijken te zijn, of nog steeds een persoon?

 

Redactie Chronos