Suriname en Ghana verdiepen samenwerking: visumvrij reizen, goudsector en handel op agenda

Suriname en Ghana willen hun historische banden omzetten in een breder economisch en diplomatiek partnerschap, waarbij onder meer visumvrij reizen, betere luchtverbindingen, onderwijs, handel en samenwerking in de goudsector op de agenda staan. President Jennifer Geerlings-Simons en haar Ghanese ambtgenoot John Dramani Mahama bespraken deze onderwerpen tijdens een bilateraal onderhoud in New York. De verdere samenwerking is ook formeel vastgelegd in een Joint Declaration en een vernieuwde Bilaterale Roadmap voor 2026-2029.

De ontmoeting tussen beide staatshoofden vond plaats in de marge van de 81ste Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Naast de historische en culturele verbondenheid tussen Suriname en Ghana lag de nadruk volgens de Communicatie Dienst Suriname (CDS) vooral op het vertalen daarvan naar concrete samenwerking die beide landen economisch en maatschappelijk voordeel moet opleveren. Daarbij werden onderwijs, economische samenwerking en de ontwikkeling van de goudsector specifiek genoemd. Beide landen willen bestaande samenwerkingsverbanden verder uitwerken tot concrete initiatieven gericht op duurzame ontwikkeling.

De afspraken kregen tegelijkertijd een formeel karakter met de ondertekening van een Joint Declaration door minister Melvin Bouva van Buitenlandse Zaken, Internationale Handel en Samenwerking en zijn Ghanese ambtgenoot Samuel Okudzeto Ablakwa. De presidenten Simons en Mahama waren daarbij aanwezig.

                                   Simons en Mahama kijken toe , terwijl hun ministers van Buitenlandse Zaken 
                 

                 de samenwerkingsprotocollen ondertekenen 

Een belangrijk onderdeel van de verklaring is de vernieuwing van de Bilaterale Roadmap voor 2026-2029. Die moet als praktisch kader dienen om prioriteiten vast te leggen, de uitvoering van afspraken te volgen en overeengekomen initiatieven daadwerkelijk uit te voeren. Ook is afgesproken de politieke dialoog tussen Paramaribo en Accra regelmatiger te voeren. Suriname en Ghana willen daarnaast meer met elkaar optrekken binnen internationale organisaties, waaronder de Verenigde Naties, de Afrikaanse Unie en CARICOM.

Onderwerpen waarop nauwere afstemming wordt nagestreefd zijn onder meer duurzame ontwikkeling, klimaatactie, internationale vrede en veiligheid, reparaties en historische rechtvaardigheid. Daarbij willen beide landen bijzondere aandacht besteden aan de belangen van ontwikkelingslanden, kleine staten en kwetsbare economieën.

Tijdens het gesprek tussen Simons en Mahama kwam ook de mobiliteit tussen beide landen aan de orde. Mahama toonde volgens CDS bijzondere belangstelling voor een mogelijke visumvrijstelling voor houders van gewone paspoorten. Een dergelijke regeling zou reizen tussen Ghana en Suriname gemakkelijker kunnen maken en daarmee zakelijke, toeristische en culturele contacten kunnen bevorderen. Uit de mededeling blijkt nog niet dat hierover al een definitieve overeenkomst is bereikt. Suriname bracht op zijn beurt het belang van betere luchtverbindingen naar voren. Daarbij werd verwezen naar de reeds ondertekende luchtvaartovereenkomst tussen beide landen. Paramaribo wil verdere uitvoering daarvan om de verbinding tussen Zuid-Amerika en West-Afrika te verbeteren.

Op economisch gebied kwam onder meer samenwerking rond de goudsector aan bod. Hoe die samenwerking concreet vorm moet krijgen, is in de mededeling niet nader uitgewerkt. Ghana beschikt over een omvangrijke goudsector en beide regeringen zien mogelijkheden om hun samenwerking op dit terrein verder te ontwikkelen. Daarnaast moeten handel, onderwijs, mobiliteit en duurzame ontwikkeling meer plaats krijgen binnen de bilaterale relatie.

De twee landen kijken bij hun samenwerking ook nadrukkelijk verder dan de bilaterale relatie. Suriname en Ghana willen hun posities binnen respectievelijk het Caribisch gebied en Afrika gebruiken om de banden tussen beide regio's te versterken. In de gesprekken is daarbij gewezen op de regionale verantwoordelijkheden die beide landen op zich nemen. Ghana bereidt zich volgens de Surinaamse regeringsmededeling voor op het voorzitterschap van de Afrikaanse Unie in 2027, terwijl Suriname het voorzitterschap van CARICOM zal bekleden.

De landen zien daarin mogelijkheden om onderwerpen als handel, onderwijs, mobiliteit, duurzame ontwikkeling en Zuid-Zuid-samenwerking nadrukkelijker op de gezamenlijke agenda van Afrika en het Caribisch gebied te plaatsen. In verband daarmee heeft Simons aangegeven dat Suriname als inkomend Caricom voorzitter van plan is voor te stellen om Mahama als Special Guest uit te nodigen voor de CARICOM Heads of Government Meeting, die van 16 tot en met 19 februari 2027 in Suriname moet plaatsvinden.

Ook de gezamenlijke geschiedenis kreeg tijdens het onderhoud aandacht. Mahama

sprak volgens CDS zijn waardering uit voor de Surinaamse steun aan VN-resolutie A/RES/80/250, die betrekking heeft op de trans-Atlantische handel in tot slaaf gemaakte Afrikanen en raciaal gebaseerde slavernij. Ghana beschouwt het onderwerp als onderdeel van de internationale inspanningen rond erkenning, rechtvaardigheid en herstel. In de Joint Declaration worden reparaties en historische rechtvaardigheid eveneens genoemd als onderwerpen waarop beide landen hun internationale afstemming willen versterken. De historische band speelt een belangrijke rol in de relatie tussen de twee landen. Ghana wordt in de gezamenlijke verklaring aangemerkt als een land met een bijzondere betekenis binnen het Surinaamse erfgoed.

Mahama heeft Simons bovendien uitgenodigd voor de viering van 70 jaar onafhankelijkheid van Ghana in 2027. Met zowel het bilaterale gesprek als de ondertekende Joint Declaration proberen Paramaribo en Accra de historische en culturele relatie daarmee van een concreter kader te voorzien. De Bilaterale Roadmap 2026-2029 moet de komende jaren duidelijk maken welke projecten voortkomen uit de afspraken over onder meer economie, onderwijs, goud, mobiliteit en de verdere toenadering tussen Caricom en Afrika.