Rijstboeren Nickerie voelen zich misleid: na vier jaar opnieuw onderzoek naar zonne-energie voor Wakay

NICKERIE – Vier jaar nadat de overheid onderzoek naar zonne-energie voor het Wakay-pompgemaal aankondigde, komt LVV-minister Mike Noersaliem opnieuw met plannen voor een studie. Ditmaal moet het onderzoek in 2027 plaatsvinden. De aankondiging roept kritische vragen op over de voortgang van eerdere plannen, de besteding van overheidsgeld en het uitblijven van een structurele oplossing voor de watervoorziening van de rijstsector in Nickerie.

Wat is er gebeurd met de plannen uit 2022?

De plannen die minister Noersaliem nu presenteert, zijn niet nieuw. Reeds in 2022 bracht het ministerie van Ruimtelijke Ordening en Milieu een veldbezoek aan Wakay, waarbij onderzoek naar een zonne-energieplatform voor het aandrijven van de pompen werd aangekondigd.

Vier jaar later wordt opnieuw gesproken over voorbereidende studies. Volgens de recente mededelingen van de minister wordt gekeken naar modernisering van de pompen en de inzet van zonne-energie. Ook zouden gesprekken zijn gevoerd over mogelijke Nederlandse financiering.

Wat echter ontbreekt, is duidelijkheid over de resultaten

van het eerdere initiatief. Is het onderzoek uit 2022 daadwerkelijk uitgevoerd? Zo ja, wat waren de conclusies? En waarom vormen die resultaten kennelijk nog geen basis voor concrete uitvoering?

Zonder antwoorden op deze vragen ontstaat de indruk dat de overheid telkens opnieuw begint met plannen die al jaren geleden zijn aangekondigd.

Rijstsector blijft afhankelijk van verouderde pompen

Terwijl de overheid nieuwe studies voorbereidt, blijft het Wakay-pompgemaal draaien op een installatie die dringend aan modernisering toe is. Volgens Noersaliem zijn de vijf pompen ongeveer zestig jaar oud.

Van deze vijf pompen is er slechts één elektrisch gemaakt, terwijl de ombouw van een tweede nog moet plaatsvinden. Zelfs de elektrische pomp is voorlopig afhankelijk van een dieselgenerator.

De regering heeft inmiddels 335.000 liter brandstof goedgekeurd om de watervoorziening op gang te houden. Daarmee wordt het acute probleem aangepakt, maar de fundamentele afhankelijkheid van diesel blijft bestaan.

Voor de rijstboeren is dat een zorgelijke situatie. Een betrouwbare watervoorziening is

essentieel voor de inzaai en de ontwikkeling van het gewas. Storingen of onvoldoende irrigatiewater kunnen rechtstreeks gevolgen hebben voor de productie en inkomsten van landbouwers.

Vier jaar plannen, maar waar blijft de uitvoering?

De kritiek op de nieuwe aankondiging gaat verder dan de vraag of zonne-energie een geschikte oplossing is. Het gaat vooral om de bestuurlijke verantwoordelijkheid voor de voortgang van een project dat al jaren op de agenda staat.

Een technisch onderzoek naar zestig jaar oude pompen kan noodzakelijk zijn. Maar dat rechtvaardigt niet automatisch een nieuw onderzoekstraject zonder eerst verantwoording af te leggen over eerdere plannen.

Het is daarom van belang dat het ministerie duidelijk maakt welke stappen sinds 2022 zijn gezet, hoeveel middelen eventueel aan eerdere onderzoeken zijn besteed en waarom een structurele oplossing nog niet is gerealiseerd.

Ook moet worden vastgesteld of bestaande onderzoeksgegevens kunnen worden benut, zodat onnodige herhaling en extra kosten worden voorkomen.

Minister moet met concrete antwoorden komen

De aankondiging

van Noersaliem roept een aantal fundamentele vragen op. Waarom wordt pas in 2027 opnieuw onderzoek gepland? Wanneer kunnen de eerste nieuwe pompen daadwerkelijk worden geïnstalleerd? Hoeveel gaat de modernisering kosten en is er al financiering beschikbaar?

Zolang deze informatie ontbreekt, blijft onduidelijk of de nieuwe plannen daadwerkelijk tot uitvoering zullen leiden.

Daarbij moet worden erkend dat de problemen rond Wakay niet uitsluitend onder de verantwoordelijkheid van de huidige minister zijn ontstaan. Ook eerdere regeringen hebben de gelegenheid gehad om de modernisering voortvarend aan te pakken. Juist daarom is een helder overzicht van eerdere besluiten en uitgevoerde werkzaamheden noodzakelijk.

Rijstboeren hebben behoefte aan zekerheid

Voor landbouwers in Nickerie is de betrouwbaarheid van het Wakay-pompgemaal geen abstract beleidsvraagstuk. Hun productie is afhankelijk van voldoende irrigatiewater op het juiste moment.

De minister spreekt over onderzoek, modernisering en mogelijke financiering, maar vooralsnog ontbreekt een publiek uitgewerkt tijdschema waaruit blijkt wanneer de structurele problemen worden opgelost.

De vraag die boven de

nieuwe plannen blijft hangen, is waarom de overheid in 2026 opnieuw onderzoek aankondigt naar een oplossing die al in 2022 werd besproken.

Zonder transparantie over de afgelopen vier jaar en concrete afspraken over de uitvoering dreigt het Wakay-project opnieuw te blijven steken in goede voornemens. Voor de rijstsector is vooral van belang wanneer de aangekondigde modernisering daadwerkelijk resultaat oplevert.