Overheid al ruim zes jaar op de hoogte van ongeoorloofde mijnbouw Pelin Bergi

De Surinaamse overheid is volgens Rosebel Gold Mines (RGM) al ruim zes jaar op de hoogte van ongeoorloofde mijnbouwactiviteiten in het gebied Pelin Bergi. Het bedrijf stelt de activiteiten al in januari 2020 bij de bevoegde overheidsinstanties te hebben gemeld en toen om ingrijpen te hebben gevraagd. RGM zegt sindsdien voortdurend met de autoriteiten in overleg te zijn gebleven, maar dat de onbevoegde mijnwerkers nog altijd in het gebied actief zijn.

Met die verklaring reageert RGM op recente berichtgeving over mijnbouwactiviteiten in het Overman-gebied, waaronder Pelin Bergi. De kwestie kwam nadrukkelijk in de publieke belangstelling nadat DNA-leden Rabindre T. Parmessar en Michael S. Marengo na een bezoek aan het gebied ernstige zorgen uitten en president Jennifer Simons vroegen de ontginnings-, winnings- en verwerkingsactiviteiten onmiddellijk tijdelijk te laten stilleggen.

Waar de parlementariërs de regering onder meer hebben gevraagd vast te stellen wie er in het gebied actief is, op basis van welke vergunningen en hoelang de activiteiten al plaatsvinden, zegt RGM nu dat de overheid volgens het bedrijf al ruim zes jaar op de hoogte is van ongeoorloofde mijnbouw in het gebied.

RGM bevestigt dat het bewuste gebied binnen zijn rechtenpakket valt, maar maakt daarbij een belangrijk onderscheid. Volgens de onderneming beschikt zij in het gebied over exploratierechten en niet over exploitatierechten. Dat betekent volgens RGM dat het bedrijf er wel exploratiewerkzaamheden mag uitvoeren, maar niet het recht heeft om er

commercieel mineralen te winnen. RGM stelt dat het geen enkele andere partij toestemming heeft gegeven voor de mijnbouwactiviteiten waarover nu ophef is ontstaan. “Deze activiteiten worden niet door of namens RGM uitgevoerd”, aldus de onderneming in haar verklaring. RGM kwalificeert de winning als ongeoorloofd en stelt dat deze inbreuk maakt op haar rechten en haar eigen exploratie en projectvoorbereiding belemmert.

Die verklaring is relevant tegen de achtergrond van de eerdere vragen van Parmessar en Marengo. Zij vroegen de regering expliciet duidelijkheid te verschaffen over de positie en eventuele betrokkenheid van ZiJin/RGM, omdat de activiteiten plaatsvinden binnen het betreffende gebied. De DNA-leden meldden daarnaast dat tijdens hun bezoek voertuigen waren gezien die door aanwezigen met Zijin in verband werden gebracht, maar trokken daar zelf geen definitieve conclusie uit. RGM ontkent nu uitdrukkelijk dat de gemelde mijnbouw door of namens de onderneming plaatsvindt.

Opvallend is vooral de tijdlijn die RGM naar voren brengt. De

onderneming zegt de ongeoorloofde activiteiten in januari 2020 te hebben vastgesteld en deze nog diezelfde maand bij de bevoegde overheidsinstanties te hebben gemeld, met het verzoek om op te treden. Volgens RGM is het bedrijf daarna voortdurend met de autoriteiten hierover in overleg gebleven en heeft het ondersteuning gevraagd bij het verwijderen van de onbevoegde mijnwerkers. Sinds de overname van RGM door Zijin in 2023 wil het bedrijf naar eigen zeggen rechtmatige exploratiewerkzaamheden in het gebied uitvoeren. Dat zou tot nu toe niet mogelijk zijn geweest vanwege veiligheidsrisico’s als gevolg van de aanwezigheid van onbevoegde mijnwerkers.

In de brief van de Parlementariërs wordt dan ook aan de president gevraagd, welke overheidsinstanties in de afgelopen jaren toezicht hebben gehouden, welke controles zijn uitgevoerd en welke maatregelen na eerdere meldingen zijn genomen. De parlementariërs vroegen de regering eveneens expliciet of eerder meldingen over mogelijke onregelmatigheden waren gedaan en, zo ja, wanneer en wat daarmee is gebeurd.

Op een ander belangrijk punt sluit de verklaring van RGM aan bij de zorgen die de DNA-leden eerder naar voren brachten. De onderneming zegt zich ernstig zorgen te maken over berichten over het gebruik van chemicaliën en de mogelijke gevolgen daarvan voor lokale wateren, bodem, ecosystemen en volksgezondheid. Parmessar en Marengo meldden na hun bezoek aanwijzingen te hebben gezien voor een verwerkingsmethode waarbij cyanide zou kunnen worden gebruikt. Zij waarschuwden voor mogelijke verspreiding van gevaarlijke stoffen, maar presenteerden geen laboratoriumonderzoek waarmee daadwerkelijke verontreiniging werd vastgesteld. Zij vroegen daarom onder meer om onafhankelijke bodem- en wateranalyses.

Ook RGM stelt nu dat onderzoek ter plaatse, monsterneming en laboratoriumanalyses noodzakelijk zijn. Daarmee moet volgens het bedrijf worden vastgesteld welke chemicaliën daadwerkelijk zijn gebruikt, of daarbij voorschriften zijn overtreden en wat de werkelijke milieueffecten zijn. RGM zegt de bevoegde overheidsinstanties inmiddels te hebben gevraagd op korte termijn inspecties, bewijsverzameling en

milieubeoordelingen te coördineren. Daarnaast moeten volgens het bedrijf rechtmatige maatregelen worden getroffen om de ongeoorloofde mijnbouwactiviteiten te beëindigen en verdere milieurisico’s te voorkomen. Daarmee komt de onderneming op een belangrijk punt uit bij hetzelfde resultaat waar Parmessar en Marengo om hebben gevraagd: stopzetting van de huidige mijnbouwactiviteiten en onderzoek naar wat zich precies in Pelin Bergi afspeelt.

De DNA-leden gaan in hun verzoek verder door te pleiten voor onmiddellijke tijdelijke stillegging van alle ontginnings-, winnings- en verwerkingsactiviteiten totdat de juridische grondslag, betrokken partijen en naleving van milieu- en veiligheidsvoorschriften zijn vastgesteld. Zij willen daarnaast dat wordt onderzocht hoeveel goud in de afgelopen jaren uit het gebied is gewonnen, waar dat goud terechtkwam en of alle verschuldigde inkomsten aan de Staat zijn verantwoord. RGM zegt bereid te zijn informatie en logistieke ondersteuning beschikbaar te stellen voor het onderzoek, mits veilige toegang tot het gebied mogelijk is. Het bedrijf zegt daarnaast de wettelijke middelen te zullen gebruiken om zijn exploratierechten te beschermen.