Longarts waarschuwt voor gezondheidsrisico’s door brandrook en fijnstof

Brandrook en fijnstof afkomstig van onder meer vuilstort- en bosbranden kunnen aanzienlijke gezondheidsrisico’s met zich meebrengen. Dat zegt longarts Fitzgerald Gopie van het Academisch Ziekenhuis Paramaribo (AZP). De Communicatie Dienst Suriname (CDS) sprak op 12 augustus 2026 met de longarts naar aanleiding van de brand op de vuilstortplaats Ornamibo, bosbranden tijdens de droge periode en de terugkerende aanwezigheid van Saharastof.

Volgens Gopie komen bij brand onder meer as en rook vrij. Vooral bij branden op vuilstortplaatsen kunnen daarnaast chemische stoffen ontstaan die schadelijk zijn voor de gezondheid. Deze stoffen kunnen irritatie veroorzaken aan de huid, ogen, mond en andere slijmvliezen. Bij inademing kunnen ook de luchtwegen geïrriteerd raken, wat kan leiden tot hoesten en kortademigheid.

Voor mensen met astma kan blootstelling aan rook extra gevaarlijk zijn. Rook kan bij astmapatiënten volgens de longarts zeer snel een reactie opwekken.

Deze allergische reactie kan leiden tot een ernstige vernauwing van de luchtwegen en in het ergste geval zelfs tot overlijden als niet tijdig hulp of medicatie wordt geboden.

Ook Saharastof kan vergelijkbare klachten veroorzaken. Gopie categoriseert Saharastof eveneens als fijnstof. Het kan irritatie geven en bij inademing de luchtwegen vernauwen, waardoor een astma- of kortademigheidsaanval kan ontstaan.

Klachten kunnen volgens de longarts al kort na blootstelling ontstaan. Wie dichtbij een brand is en rook heeft ingeademd, kan binnen een half uur klachten krijgen. Wanneer iemand het gevoel krijgt geen adem te kunnen krijgen, kan het volgens Gopie al behoorlijk laat zijn. Hij benadrukt daarom dat moet worden geprobeerd te voorkomen dat de klachten zover toenemen.

Bij ernstige kortademigheid, een dichtgeknepen keel of toenemende ademhalingsproblemen moet medische hulp worden gezocht. Volgens Gopie kan daarbij bij voorkeur

eerst een arts of spoedpost in de directe omgeving worden geraadpleegd. Het is volgens hem niet nodig om te wachten totdat de klachten erger worden.

Om blootstelling te beperken adviseert de longarts onder meer om ramen en deuren gesloten te houden en een mondmasker te gebruiken wanneer de buitenlucht sterk vervuild is. Airconditioning kan worden gebruikt zolang verontreinigde buitenlucht niet naar binnen wordt aangezogen.

Met het oog op de verwachte warmte adviseert Gopie daarnaast voldoende water te drinken, schaduw op te zoeken en zware inspanningen tijdens de heetste uren te vermijden. Wie in de zon moet werken, doet er goed aan beschermende katoenen kleding te dragen.

De longarts roept de samenleving op alert te blijven op de omgeving en de eigen gezondheidstoestand. Wanneer iemand merkt dat er iets niet in orde is, moet hulp worden

gezocht.

Redactie Chronos