Duurzaam systeem nodig voor hervorming onderwijssector

Er is een duurzaam systeem nodig voor hervorming van de onderwijssector. Dit kwam op dinsdag 9 juni – dag 2 van het Nationaal Onderwijscongres 2026 in de Royal Ballroom van Hotel Torarica – naar voren, tijdens de verscheidene sessies met onderwijsdeskundigen, beleidsmakers en andere belanghebbenden. Volgens verschillende deelnemers is er een structurele oplossing vereist, waarbij een standvastige methode zou moeten leiden tot fundamentele veranderingen binnen het onderwijsproces. Dit sluit aan op het centrale thema van het congres, te weten: ‘Educatie: de weg uit armoede, naar groei en vooruitgang’.

Randvoorwaarden in place zijnTijdens de discussies kwam naar voren dat bij het vaststellen van een permanent systeem niet alleen de ontwikkeling van leerlingen en leerkrachten centraal staan. Om succes te kunnen boeken, moeten de nodige randvoorwaarden in place zijn. De leeromgeving moet motiverend werken voor zowel leerling als onderwijsgevende. Verder zijn van belang: een goede financiële waardering voor leerkrachten om brain drain

tegen te gaan, toegang tot onderwijs voor een ieder, toegang tot en gebruik van digitale mogelijkheden, goede schoolgebouwen, doorgroeimogelijkheden, goed schoolmeubilair en leermiddelen. Verder kwamen ook andere zaken aan de orde, zoals de huidige digitale ontwikkelingen. Het is dan ook van eminent belang dat leerkrachten óók op dit gebied doelgericht worden opgeleid.

Kwaliteit en waardering leraarOnderwijsdeskundige Ivan Fernald zei het tijdens zijn toespraak treffend: “De kwaliteit van ons onderwijs staat en valt met de kwaliteit van onze leraar, de waardering van de leraar en de ondersteuning van de leraren.” De expert benadrukte dat geen enkele vernieuwing kan slagen zonder goed toegeruste en gemotiveerde leraren. Volgens hem moet men durven kijken naar de realiteit, want intenties alleen zijn niet voldoende. “Het vraagt om prioriteiten en vooral meetbare resultaten”, aldus Fernald, die het onderwijscongres daarom beschouwt als een uitgelezen kans om de plannen te toetsen, de echte feiten onder ogen te zien en

te luisteren naar het onderwijsveld.

De onderwijsdeskundige benadrukte dat er meteen actie vereist is. Dat geldt echter niet alleen voor het ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur, maar voor de totale Surinaamse samenleving. Hij vindt het daarom jammer dat onderwijsgevenden in de afgelopen jaren – bij het nemen van belangrijke beslissingen ten aanzien van veranderingen binnen het onderwijsproces – onvoldoende betrokken waren. “Het is een samenhangend geheel”, aldus Fernald.

Collectief denken cruciaalOm tot de beoogde successen te komen, zal samenwerking belangrijk zijn. Suriname heeft niets aan hokjes denken. Dit was een van de opmerkingen tijdens de discussies. Hans Lim A Po, rector van het FHR Institute for Higher Education (FHR), merkte op dat een land zonder een gemeenschappelijke droom, kapot gaat. Er moet een collectief denken zijn. Lim A Po is er ook voorstander van dat leerlingen zelfstandig denken. Gebarend naar de zaal, stelde oud-onderwijsminister Marie Levens dat de kennis intern aanwezig

is. “Wij moeten een keuze maken welk onderwijssysteem het best past binnen ons onderwijs.” De deskundigen waren het erover eens dat de aanpak systematisch moet geschieden, waarbij het welzijn van de mens centraal moet worden gesteld.